Numery

Kronos61
2/2022
FILOZOFIA TANTRYZMU
projekt okładki:
Urszula Broll

Tradycje tantryczne często są nazywane „ścieżką lewej ręki” (wamaćara). W mistyce żydowskiej (kabale) mówi się o przejściu na lewą stronę (sitra achra) i odkryciu innego Boga (deus alienus, el ’acher) za sprawą wyzwalającego aktu transgresji, „zbawienia przez grzech” (Scholem). Znamienne, że ta ekstatyczna forma antynomicznej religii przyjmuje postać kultu świętej żeńskości: Szechiny w kabale, Sofii w gnozie, Śakti w tantryzmie. Narzuca się w tym miejscu pytanie: jaka tradycja europejska jest tutejszym odpowiednikiem tantry? Historycy religii wskazują na religie misteryjne, szczególnie na najdłużej funkcjonujące w Europie misteria matriarchalne w Eleusis. Współcześni historycy platonizmu dopatrują się tantry w teurgii neoplatońskiej. Dlaczego jednak nie u samego Platona, którego dialogi są „próbą literackiej popularyzacji misteriów eleuzyjskich” (Colli)? Byłby więc platonizm europejskim tantryzmem? Tego dowodzą zapiski polskiego platonika, a zarazem znawcy kabały Krzysztofa Maurina. Supozycja ta wydaje się wstrząsająca, zważywszy na potoczne rozumienie pojęcia miłości platonicznej, które być może nie jest niczym więcej, jak kulturowo brzemiennym niezrozumieniem platońskiej ironii. Platon jako tantryk okazałby się wówczas nie tyle metafizykiem, sytuującym boskość w zaświatowej transcendencji, ile naturalistą-fizykiem, a sama physis kolejną figurą żeńskości, pramacierzy, natury, która lubi się ukrywać – po to tylko jednak, aby w końcu się odkryć.






Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego

2022
Kronos 2 (61)/2022FILOZOFIA TANTRYZMU
Kronos 1 (60)/2022PŁATONOW
2021
Kronos 4 (59)/2021HINDUSI
Kronos 3 (58)/2021Allan Bloom
Kronos 2 (57)/2021Neoplatonizm
Kronos 1 (56)/2021John Stuart Mill
2020
Kronos 4 (55)/2020Lukrecjusz
Kronos 3 (54)/2020Luter
Kronos 2 (53)/2020Ikonologia
Kronos 1 (52)/2020Nietzsche / Rilke
2019
Kronos 4 (51)/2019Radykalne ubóstwo
Kronos 3 (50)/2019Florenski
Kronos 2 (49)/2019Polityczna historia religii
Kronos 1 (48)/2019Pesymizm i postęp
2018
Kronos 4 (47)/2018Sztuka pod dyktaturą
Kronos 3 (46)/2018Arystoteles w kontuszu
Kronos 2 (45)/2018Schelling
Kronos 1 (44)/2018Goethe / Hölderlin / Roth
2017
Kronos 4 (43)/2017Bożyca Trentowskiego
KRONOS 3 (42)/2017KOŚCIUSZKO - BOHATER FILOZOFICZNY
KRONOS 2 (41)/2017ROSYJSKA OTCHŁAŃ 1917
KRONOS 1 (40)/2017WHITEHEAD
2016
KRONOS 4 (39)/2016TEOEKONOMIKA
Kronos 3 (38)/2016KONIEC UNIWERSYTETU
Kronos 2 (37)/2016CIEMNOŚĆ ISTNIENIA
Kronos 1 (36)/2016AUTORYTET
2015
Kronos 4 (35)/2015CHAOSMOZA
Kronos 3 (34)/2015ODBUDOWA NOWOCZESNOŚCI
Kronos 2 (33)/2015BOLTANSKI / MEILLASSOUX
Kronos 1 (32)/2015ŚWIĘTA WOJNA
2014
Kronos 4 (31)/2014HEGEL NEOKOLONIALIZM BIOPOLITYKA
Kronos 3 (30)/2014TECHNIKA I TOTALITARYZM
Kronos 2 (29)/2014MESJANIZM
Kronos 1 (28)/2014DOSTOJEWSKI
2013
Kronos 4 (27)/2013FINIS CHRISTIANISMI
Kronos 3 (26)/2013GOGOL / ROZANOW
Kronos 2 (25)/2013BLUMENBERG
Kronos 1 (24)/2013KABAŁA
2012
Kronos 4 (23)/2012TEOLOGIA NIEMIECKA
Kronos 3 (22)/2012ADORNO
Kronos 2 (21)/2012ATENY I JEROZOLIMA
Kronos 1 (20)/2012HIPERCHAOS
2011
Kronos 4 (19)/2011ORFEUSZ / HÖLDERLIN
Kronos 3 (18)/2011KSIĄŻĘ
Kronos 2 (17)/2011MIESZCZANIN TRAGICZNY
Kronos 1 (16)/2011NIHILIM
2010
Kronos 4 (15)/2010REWOLUCJA I REALIZM
Kronos 3 (14)/2010MONTAŻ CZŁOWIEKA
Kronos 2 (13)/2010POLITYKA JAHWE
Kronos 1 (12)/2010MÓZG I FETYSZE
2009
Kronos 4 (11)/2009MIT I PRZEMOC
Kronos 3 (10)/2009SŁOWIAŃSKA ESCHATOLOGIA
Kronos 1-2 (9)/2009POWRÓT SCHELLINGA
2008
Kronos 4 (8)/2008ANTYNOMIE POSTĘPU
Kronos 3 (7)/2008DLACZEGO SZEKSPIR, PO CO SCHMITT?
Kronos 2 (6)/2008NOWE ATENY
Kronos 1 (5)/2008CHCEMY MOCNYCH DYSKURSÓW!
2007
Kronos 4/2007CZY ŻYJEMY W CZASACH ANTYCHRYSTA?
Kronos 3/2007JAMES HILLMAN
Kronos 2/2007LACAN / FREUD
Kronos 1/2007MICKIEWICZ HEIDEGGER